Më të rëndësishmet nga politika, migracioni dhe shoqëria.

Sondazhet dukeshin keq: pothuajse asgjë nuk mund të bëhej. Më vonë u fol për një garë kokë më kokë dhe në fund doli mjaftueshëm një JO për iniciativën e kaosit të SVP/UDC. Pothuajse 55 për qind e hodhën poshtë iniciativën. Po ashtu edhe shumica e kantoneve. Në aglomerate dhe qytete, përqindja e votave kundër ishte dukshëm mbi 60 për qind. Ky sforcim i madh u arrit falë një mobilizimi të fortë – mbi 59 për qind e votuesve me të drejtë vote votuan.

Rezultati i mirë nuk ra nga qielli: Ishte vendimtare që rreziqet e iniciativës të njiheshin me kohë dhe të nisej fushata sindikale. Unia prodhoi materiale në shumë gjuhë, bisedoi me njerëzit e besuar dhe i përfshiu ata aktivisht. Kolegët tanë migrantë ishin aktivë në vendet e punës, në shoqata, në familje dhe në lagje. Ata arritën të tregonin në mënyrë të besueshme se SVP-ja shfrytëzon problemet reale të qytetarëve, si qiratë e larta, pagat e ulëta, problemet e mjedisit dhe të trafikut, për të përfituar politikisht nga një klimë mosbesimi ndaj migrantëve, ndërkohë që në të njëjtën kohë bllokon zgjidhjet e vërteta ekologjike dhe sociale me politikën e saj.

Ky refuzim tregon se shumica e shoqërisë në Zvicër nuk pranon që frika, përçarja dhe paragjykimet të zënë vendin e diskutimeve serioze për ekonominë dhe problemet sociale. Ky rezultat është një fitore për demokracinë dhe solidaritetin. Ai vërteton se problemet nuk zgjidhen duke fajësuar migrantët, por duke krijuar politika që garantojnë drejtësi, mundësi të barabarta dhe respekt për të drejtat e çdo njeriu.

Edhe pse refuzimi i iniciativës është një sukses, problemi i madh strukturor mbetet: Në diskursin pra debatin publik, migrimi rrallëherë kuptohet si një normalitet, por paraqitet kryesisht si problem ose thjesht si një faktor ekonomik i mirëqenieje.

Për fat të mirë, shumë njerëz e shohin ndryshe, sepse suksesi i shoqërisë zvicerane të migrimit bazohet në faktin se ne e formësojmë të ardhmen tonë së bashku dhe mbështetemi te solidariteti në vend të nxitjes së urrejtjes – dhe mbi këtë duhet të ndërtojmë. Mundësinë për këtë e ofron Iniciativa për Demokraci: Ajo kërkon një qasje me mundësi të barabarta drejt natyralizimit (marrjes së nënshtetësisë) për njerëzit që jetojnë këtu, që kontribuojnë me shumë pasion dhe janë pjesë e shoqërisë së migrimit në Zvicër.